Prawem i lewem

Książka wydana po raz pierwszy w 1903 roku i wielokrotnie wznawiana, do dziś cieszy się niesłabnącym zainteresowaniem czytelników. W brawurowym, gawędziarskim stylu Łoziński opisuje potyczki przodków z prawem i wykorzystywanie jego niedostatków, posługując się piękną, barwną polszczyzną. Opowieści oparte na materiałach dokumentalnych i aktach sądów grodzkich czyta się z rosnącym zainteresowaniem i zdumieniem.

Materiały i styl

Autor korzysta z materiałów źródłowych — akt sądów grodzkich i innych dokumentów — co nadaje opowieściom autentyczności. Styl narracji jest gawędziarski, przystępny, a zarazem literacko dopracowany.

Wątki i motywy

• zbrodnie w afekcie oraz starannie zaplanowane akty zemsty,
• przykłady mężobójstwa i bratobójczych zatargów,
• zajazdy sąsiedzkie i prywatne wojny magnackich rodów,
• konflikty rodzinne oraz przygody słynnych banitów i infamisów.

Tło społeczno-kulturowe

Opowieści ukazane są na bogatym tle kulturowym, obyczajowym i politycznym, tworząc przekonujący obraz Rzeczpospolitej szlacheckiej. W tekście widoczne są sarmacka samowola, pycha i dezynwoltura, życie ponad stan, awanturnictwo, pieniactwo oraz inne szlacheckie przywary.

Publikacja zainteresuje czytelników szukających barwnych, opartych na dokumentach opowieści o przestępstwach, konfliktach i życiu szlachty w dawnej Polsce.